“اسکار” عنوان شناخته شده ترین مراسمی است که هر ساله معروف ترین و بهترین های سینمای جهان را دور هم جمع می کند؛ مراسمی که در کنار اینکه مشهورترین و تاثیر گذارترین رویداد در عرصه سینمای جهان است، اما نمی توانیم به طور مطلق آن را معتبرترین رویداد سینمایی از نظر انتخاب فیلم ها و اعطای جوایز به برگزیدگان سینمایی بدانیم. فیلمسازان مطرح بسیاری در دنیا جایزه اسکار را در دستانشان لمس نکرده اند؛ از گذشته های دور و دوران سلطنت چارلی چاپلین ، هیچکاک و کوبریک در عرصه سینما تا دهه های 2000 میلادی و پس از آن و کارگردانانی چون ریدلی اسکات؛ سینماگران مؤلفی که اسکار هیچگاه به آنها رحم نکرده است و در بزنگاه های مهم گریبان آن ها را گرفته است.
امپراتور بدون اسکار سینمای صامت
چارلی چاپلین چهره ای که بسیاری او را به عنوان نمادی از سینما، به ویژه سینمای صامت شناخته می شناسند، هیچ گاه موفق به دریافت جایزه اسکار برای کارگردانی فیلم هایش نشد.
او حتی برای فیلم هایی چون “روشناییهای شهر” ،”عصر جدید” و “دیکتاتور بزرگ”که هر کدام نقطه عطفی در سینما به شمار می آیند هم نتوانست به جایزه اسکار برسد.
هرچند چاپلین ۳ جایزه اسکار در رشته های دیگر دریافت کرده است که یکی از آنها به ساختن موسیقی برای فیلم “روشنیهای صحنه” اختصاص دارد و دو اسکار دیگر هم جوایز افتخاری بودند.
او در سال ۱۹۷۲ یک اسکار افتخاری گرفت که بسیاری از شرکت کنندگان در این مراسم، لحظه دریافت جایزه چاپلین را عاطفی ترین لحظه در تاریخ اسکار می دانند.
چاپلین که به دلیل مسایل سیاسی از آمریکا رفته بود در سال ۱۹۷۲ به آمریکا بازگشت و جایزه اش را در حالی دریافت کرد که جمعیت بسیاری از شرکت کنندگان به پاس قدردانی از این هنرمند ایستادند و به مدتی طولانی برایش کف زدند.
استاد تعلیق در سینما جایزه اسکار ندارد
باور کردنی نیست که هیچکاک جایزه اسکار را لمس نکرده باشد.
او که به عنوان یکی از بزرگترین و برجسته ترین مؤلفان تاریخ سینما بشمار می آید و نام ” استاد تعلیق” را در دنیای سینما از آن خود کرده است؛ از نگاه هیئت داوران این آکادمی، استحقاق دریافت جایزه اسکار را نداشته است.
هیچکاک برای فیلم های “ربهکا” ، “قایق نجات”، “طلسمشده”، “پنجره عقبی” و “روانی” نامزد دریافت جایزه شد اما جز فیلم ” ربه کا” که آنهم جایزه بهترین فیلم را گرفت و اسکار به کارگردانی “جان فورد” در فیلم “خوشه های خشم” رسید، برای کارگردانی هیچ کدام از این فیلمها موفق نشد تا جایزه اسکار را دریافت کند.!
نکته جالبتر این است که آثار مهم او همچون “شمال از شمال غربی” ،”سرگیجه”،”طناب” “پرندگان” و “بدنام” حتی نامزد اسکار بهترین کارگردانی هم نشدند.!
هیچکاک تنها یک جایزه از آکادمی دریافت کرد که آن هم جایزه ای افتخاری بود.این جایزه که در سال ۱۹۶۹ برای او در نظر گرفته شد عنوانش جایزه ” دستاورد تمام عمر ” بود.
زمانیکه هیچکاک این جایزه را دریافت کرد؛ تنها زیر لب این کلمه را گفت: “ممنون!” و از صحنه پائین آمد.
کوبریک هم جایزه اسکار ندارد
” استنلی کوبریک” چهره برجسته ، صاحب سبک و نام آشنای سینمای دنیا هم از این قاعده مستثنی نبود.
گویا آکادمی نوک پیکانش به سمت کارگردانان صاحب سبک و خلاق در ژانرهای متفاوت است .
کوبریک برای فیلمهای “دکتر استرنجلاو”، “۲۰۰۱: یک ادیسه فضایی”، “پرتقال کوکی”، “بری لیندون” و ” درخشش” نامزد دریافت اسکار بهترین کارگردانی شد، اما در کمال تعجب به این جایزه دست نیافت.
اوج بی عدالتی در اسکار
فیلم “همشهری کین” به کارگردانی “اورسن ولز” (بازیگر ، کارگردان، طراح و نقاش) یکی از شناخته شده ترین فیلم های تاریخ سینماست که بیشتر علاقمندان به سینما آن را می شناسند و از نگاه منتقدان و کارشناسان سینما هنوز هم با وجود گذشت سالها این فیلم بهترین فیلم تاریخ سینماست و به عبارتی دیگر گویا تاریخ سینما بدون همشهری کین معنی پیدا نمی کند.
درسال ۱۹۴۳ این فیلم در آکادمی اسکار با بی عدالتی بزرگی مواجه شد.
آکادمی اسکار در آن سال بحث برانگیزترین مراسم در نوع خود بود چرا که فیلم “دره من چه سبز بود” به کارگردانی “جان فورد” اسکار بهترین کارگردانی را از آن خود کرد و اورسن ولز با شاهکار”همشهری کین” در رقابتی که با اوج بی عدالتی همراه بود از دریافت جایزه اسکار بازماند.!
ریدلی اسکات هم برای گلادیاتور جایزه نگرفت
کمتر کسی است به سینما علاقه مند باشد و در دهه های اخیر فیلم گلادیاتور با بازی درخشان “راسل کرو” را ندیده باشد.
فیلمی که ۵ جایزه اسکار برای بهترین فیلم، بازیگر مرد( راسل کرو)، صدابرداری، طراحی لباس و جلوه های ویژه بصری را به همراه داشت اما “اسکات”جایزه ای برای کارگردانی این فیلم دریافت نکرد!
او برای سه اثرش یعنی “تلما و لوییز”، “گلادیاتور” و “سقوط شاهین سیاه” نامزد دریافت اسکار بهترین کارگردانی شد، اما برای هیچ یک از این فیلم ها موفق به دریافت جایزه نشد.
بزرگانی چون دیوید لینچ، استنلی کریمر و کارگردانان دیگری را نیز باید به لیست یاد شده اضافه کنیم.البته این موضوع در بسیاری از مراسم و جشنواره های مختلف انتخاب برترین ها در حوزه های متفاوت وجود دارد و سلیقه، ایدئولوژی، مصلحت، رویکردهای فردی و… سبب شده است تا همواره برترین ها شایسته ترین نباشند.
باید ببینیم امسال نیز مراسم اسکار در شرایطی که در دروانی نزولی از همه نظر مواجه شده است مورد نقد بسیاری از منتقدان و سینماگران قرار گرفته است.( از اجرای برنامه تا انتخاب فیلم ها و…)،چه سرنوشتی خواهد داشت. آن هم در دورانی که (حداقل در 4 یا 5 سال اخیر) از نظر ساخت، فیلم هایی که بتوان آن ها را یک شاهکار معرفی کرد ، کارگردانانی که بتوان آن های را پیشرو نامید ، آثاری که بتوان عامل تمایز را در آن به کار گرفت و بازیگرانی که بتوانیم آنها را یک پدیده نو ظهوردر عرصه سینما بدانیم و… فاصله زیادی گرفته است.
آخرین نظرات: