اگر از سابقه برنامه هفت از زمان اجرای آن توسط فریدون جیرانی تا اجرای بهروز افخمی و منتقد همیشگی حاضر در آن یعنی مسعود فراستی گذر کنیم و به حاشیه های مطرح شده در این دوران پر از فراز و فرود این برنامه نپردازیم، خواه ناخواه هر سال همزمان با ایام برگزاری جشنواره فیلم فجر و نخستین اکران فیلم های جشنواره، این برنامه از تلویزیون به طور ویژه هر شب پخش می شود. در جشنواره امسال عوامل سازنده برنامه هفت، سنت دیرینه را کنار گذاشته اند و از حضور منتقدان متفاوتی چون امیر قادری (که خود سال هاست از منتقدان برنامه هفت و البته رویکردهای یهروز افخمی نسبت به سینما بوده است) و رضا صدیق بهره می برد که البته رویکردی قابل تحسین به شمار می رود.
حضور منتقدان متفاوت از نسل های متفاوت در برنامه که گاهی افراد دیگری نیز به آن ها اضافه می شوند، کمک کرده است تا هفت از یکسو نگری از منظر یک منتقد گذر کند و به سمت تأویل گرایی بر مبنای دیدگاه های مختلف در زمینه شاخص های هنری و زیبایی شناسانه و همچنین میزانسن، گریم، شخصیت پردازی و شخصیت سازی، قهرمان محوری،قاب بندی، تلفیق فرم و محتوا و…حرکت کند که تغییری مهم در این برنامه است.
اما مهم ترین و شاخص ترین موضوعی که در این شب ها در برنامه هفت به وضوح و بی پرده برای مخاطبان قابل مشاهده است، بحث ها و بهتر بگوییم جدل های پینگ پنگی بین امیر قادری و بهروز افخمی است که در موارد زیادی سبب می شود تا مخاطب از بستر نقد فیلم بیرون بیاید و دنبال آن باشد که پیروز مناظره بین آنها که در مواردی به منازعه تبدیل می شود، چه کسی است؟
این جریان در دو شب گذشته به حدی گسترده شد که برنامه تحت تاثیر مفهوم ایدئولوژی، از پرداختن دقیق به فرم و محتوای فیلم ها بازماند . بدیهی است که دیالوگ ها و گپ و گفت های اینچنینی در بسیاری از برنامه های تلویزیونی در دنیا مرسوم است و نمی خواهیم وارد جهان مفاهیم و کلید واژه های کلیشه ای مانند تاثیر منفی بر فرهنگ رفتاری و مخاطبان و غیره بهره ببریم. اما مشکل از آنجا آغاز می شود و البته ادامه می بابد که این بحث ها و جدل ها آن هم درباره مفهومی مانند ایدئولوژی( که بهتر است درباره توصیف و تبیین آن و بررسی مؤلفه های بنیادین در آن از یک متخصص علوم سیاسی بهره گرفته شود) ، مخاطب را از متن به حاشیه ای می برد که هیج ارتباطی به فیلم های جشنواره فجر ندارد، مگر زمانی که در فیلم خاصی نیاز باشد درباره رویکردهای ایدئولوژیک کارگردان سخن گفت.
تلویزیون یک رسانه جمعی است که دارای مخاطبان عام و خاص متعددی در عرصه سواد رسانه ای است.از سوی دیگر فراتر از مخاطبان، افکار عمومی درست یا نادرست، می تواند از تلویزیون تأثیر بپذیرد. هماهنگونه که در فصل های پیشین برنامه هفت حضور فراستی سبب شده بود تا افکار عمومی به جای برنامه هفت به حضور این منتقد پیشکسوت حساس شود و بودن یا نبودن او مساله اصلی در برنامه هفت باشد.
در برنامه شب گذشته هفت، مجادله که البته ظاهری جدی نداشت، آن قدر زیاد شد که پس از نقد دو فیلم با حضور امیر قادری در بخش نقد، در نقد دو فیلم دیگر، مخاطبان با نیود او مواجه شدند، آن هم زمانی که وی حال به زبان طنز یا غیر از آن ، به زمان محدودش برای نقد فیلم ها اعتراض کرد که البته چندان به چشم نیامد. اما زمانی که برنامه با حضور منتقدان دیگر ادامه پیدا کرد،مجددا این پرسش در ذهن مخاطبان مطرح شد که چه مساله ای میان افخمی و قادری پیش آمده است؟ حتی اگر هیچ مساله ای وجود نداشته باشد، در مجموع شایسته نیست که بحث ها و جدل های شخصی یا حتی دیالوگ های ظاهرا بسیار صمیمانه قادری و افخمی مخاطب را از متن برنامه به حاشیه هایی ببرد که به اندازه کافی در تکرارهای زیستن، در قالب مسائل و مشکلات اجتماعی و رفتاری، عامه مردم با آن مواجه می شوند.
آخرین نظرات: